جایگاه نماز و مساجد
صدای «الله اكبر» از ماذنه عشق و خانه توحید مردم را به كرنش در مقابل حق مطلق فرا میخواند. مسجد به منزله جایگاه اصلی آموزش و پرورش مسلمانان است. مدرسه و مسجد در این راستا باید بكوشند تا در كنار یكدیگر قرار گرفته و با ایجاد فضایی صمیمی و معنوی در جذب جوانان بكوشند بنابراین در مقاله حاضر سعی شده تا به موانع احتمالی جذب جوانان به مسجد پرداخته شود و سپس راهكارهای مناسب جذب جوانان توسط مدرسه و مساجد معرفی گردد. انسان موجودي است داراي دو بعد جسمي و روحي كه نيازهاي هر يك از آنها بايد تأمين شود. يكي از نيازهاي روحي انسان، نياز به پرستش است حقيقت پرستش و نيايش، از مفهوم و مصداق واژه عبادت استخراج ميشود انگيزههاي پرستش عبارتند از: 1-وجود كمال در پرستش شونده 2-خدمتي كه ديده است و نعمتهايي كه دريافت كرده است 3-به منظور جبران كمبودها 4-براي دفع ضرر احتمالي 5-تسلط پرستش شونده بر تمام امور انسان.
نماز خواندن به معناي اعتراف به كنار گذاشتن مدعيان ربوبيت انسان است. حقيقت، آنست كه در معرفي نماز هنوز كارهاي زيادي وجود دارد كه انجام نشده است و نماز نتوانسته است جايگاه واقعي و شايسته خود را در نظام اسلامي ما پيدا كند. نماز در زندگي بسياري تأثيرات شگرف و سرنوشتسازي داشته است. نماز از ديدگاه ابوعليسينا، مولوي، امام خميني(ره)، مقام معظم رهبري و شهيد مطهري مورد بررسي قرار گرفته است. ياد خدا بهترين وسيله براي خويشتن داري و كنترل غرايز سركش و جلوگيري ازطغیان روح. نمازگزار ناچار است كه براي صحت و قبولي نماز خود از بسياري از گناهان اجتناب ورزد. نمازگزار باید در شبانه روز پنج مرتبه نماز بخواند. از آنجا كه نمازگزار در برخي از مواقع همه بدن را بايد به عنوان «غسل» بشويد و معمولا در شبانه روز چند بار وضو بگيرد و پيش از غسل و وضو تمام بدن خود را از هر نوع كثافت و آلودگي پاك سازد؛ ناچار يك فرد تميز و نظيف خواهد بود. نمازهاي اسلامي هر كدام براي خود وقت مخصوص و معيني دارد و فرد نمازگزار بايد نمازهاي خود را در آن اوقات بخواند، لذا اين عبادت اسلامي به انضباط و وقت شناسيكه كمك مؤثري ميكند.
خاصیت بسیاری از عبادتها و دستورات دینی (مثل زكات، حج، جهاد، روزه و...) در نماز جمع شده است. زكات، امتحان میزان عدم دلبستگی به مادیات و گذشتن از امور دنیایی است و در نماز نیز نمازگزار از همه چیز در ميگذرد و به خدا توجه میكند (مالك یوم الدین).
نمازگزار با نیت خود به همه اهداف مادی پشت پا میزند، و با توجه به كعبه، رو از همه كاخها میگرداند. نماز گزار با حضور قلب در خود تمركز ایجاد میكند. نمازگزار با شنیدن «قد قامت الصلوة» هر شب و روز در صحنه جامعه حاضر ميشود و خود را در كنار مردم بدون هیچ امتیاز قرار میدهد. نماز گزار هم خود را پاك میكند و هم در كنار پاكان دیگر میایستد. نماز گزار با گفتن: «الله اكبر» و شعار بزرگی خدا، ابهت همه ابر قدرتها را میشكند و با گفتن «بسم الله» به كار خود قداست و كرامت ميدهد. در تمام كلمات و حرفهای نماز راز و رمزی نهفته است، حتی در آخرین جمله نماز كه ميگوییم «السلام علینا و علی عباد الله الصالحین» تمام امتیازات واهی و نژادی، اقلیمی، زمانی و غیره را نفی ميكنیم و تنها بر بندگان صالح خدا درود میفرستیم. در این سلام قومیت و ملیت و مرز جغرافیایی و سن و جنس مطرح نیست نماز ما با تكبیر شروع میشود و با درود بر صالحان پایان ميیابد. موانع حضور جوانان در مسجد عبارتند از: بحران هویت دینی، تهاجم فرهنگی، عدم درك روحیات و خواستههای جوان، ناهنجاریها و5- دین گریزی
كودكان و نوجوانان بیشتر اوقات مفید و غیرمفید خود را در منزل و مدرسه ميگذرانند اگر پيوند خانه و مدرسه و مسجد، در خانه با مديريت والدين و در مدرسه با تدبير و انديشه مديران و مربيان حاصل گردد، پيوند خانه و مدرسه نيز در بعد تربيتى محقق خواهد شد و وقتى خانه و مدرسه با حلقه مسجد به هم پيوست و مستحكم شد، هم خانه از فضاى اسلام و ارزشهاى معنوى آكنده مىگردد و هم مدرسه از نتيجه الگويابى سالم و سازنده و هدايتگر برخوردار خواهد شد وجود برنامههاي محلي توسط مساجد و ارائه جزواتي مانند رهتوشه به كانونهاي فرهنگي و هنري مساجد كشور از عوامل جذب جوانان به سمت كانونهاي فرهنگي مساجد است. راهكار مقابله تهاجم فرهنگي و جنگ نرم حضور ائمه جماعات براي افزايش حضور جوانان و بقاي آنان در مساجد و همچنين تاثير برنامههاي جانبي فرهنگي در اين زمينه نقش موثري دارد.
مثلث خانواده، مسجد و مدرسه بايد تقويت و خانواده با نقش تربيتي، مسجد با تقويت اعتقاد و مدرسه با تربيت رفتارهاي فرهنگي مبتني بر اعتقاد ميتوانند نقش موثري را ايفا كنند. ارتباط منسجم ميان اولياي مسجد، مدرسه و خانواده براي پاسخ به سئوالات و شبهات نوجوانان و جوانان و تقويت كاركردها نقش مهمي را دارد.
نــــــــــــــــــماز، هدیه ی الــــــــــهی...